matrix 2:reloaded
73 replies · 1,188 views
ülkemdeki felsefe açlığı gözlerimi yaşarttı. pumpkini sinirlendirmemek adına devam etmiycem. ama söylediklerinin tek kelimesine bile katılmadığımı belirtiym sonra yüz yüze konuşuruz diyim. "azra erhat'ın mitoloji sözlüğüyle bana alıntı yapmayın kardeşim" tümcemi de ekleyeyim ki hır gür eksik kalmasın. star wars'ın kendi dönemi içinde dikkate alınması gerektiğini belirteyim ki yarın biri çıkıp yurttaş cane'in 2006 yapımı bilmemneden daha kötü bir film olduğunu iddia ederken aklında bir soru işareti olsun. sevgili sermest'e de star wars'ın felsefi yanından ne zaman bahsettiğimi bana hatırlatmasını rica edip, kayıp otobandan nefret ederken Matrix Reloaded'ın senaryosunda schopenhauerle mi karşılaştı diye sorayım . filmi o kadar sevmedimki üstüne yapılacak tartışmayı kendi adıma sıkıcı bularak (ve amerikan ticari dehasına saygılarımı sunarak) topic'i kafamda kilitliyeyim. ha bu arada terminator'da, alien'da ve daha binlercesinde kahin benzeri sorular bulabiliriz. (nolur saysana gibi saçma bişey demeyin bi bakın bulursunuz) bu onları üçleme mi yapar? ya da daha enteresan bir örnek scream bir üçlememi. birinci filmden sonrası çekilmese merak edermiydik. matrix tek film olsa kim sorardı acaba kahin neydi ne oldu diye, 12 maymun'un arkasına 2 film daha çeksek ve finalinin ucu açıklığını, yok efendim virüsün ne olduğunu anlatsak aslında uçaktaki ablanın çok önemli hödö hödö oluduğunu söylesek bir üçlememi elde ederiz. kendin de söylüyosun animatrix'i izleyin bunları görün, şunları da daha sonra tv dizimizde anlatıcaz. şu şu şu konular ve kahin'in yanındaki çinlinin aslında 6 seçilmiş kişinin 3.sü olduğu esasen öldüğü ama matrixde varlığını sürdürdüğü olayını ise çok derin göndermeler yaptığımız çok az "wise" kişinin anlayabileceği çizgi roman serimizde bulabileceksiniz.
filmi tekrar izlemeden yazmamaya hala kararliyim ama jon ile icq sohbeti yaparken dusunduklerimi burada ozetlemek istedim...
matrix ve felsefe sorunu maalesef "matrix felsefesi" sorununa donusturuldu populer kultur yoluyla. oysa matrix felsefesinden cok matrix'in eklektik olarak kullandigi bir takim felsefi temeller var. bu temeller dolayisiyladir ki ozellikle ilk film cok katmanli bir okumaya izin vermesiyle bir coklarini kendine hayran birakmistir tipki benim gibi...
üclemenin senaryolari sahiden onceden mi yazilmisti bilmiyorum ama ilk filmin bu derece tutmasinin ardindan pazarlama stratejisinde bir degisiklige gidildigi cok acik. bu da filmi degerli kilan felsefi gondermelerin carpitilmasina neden oldu. matrix'in sirtini dayadigi felsefi, mitolojik, teolojik vs. gibi katmanlarin yerine abuk sabuk yeni bir populer kultur mitinin dogusu mujdelendi.
"her seyi siktir et", "hayati diledigin gibi yasa", "ben ozgurum" vs. gibi yillardir isitilip isitilip onumuze konan guduk populer kultur akimlari matrix'in "aslinda" bahsettiklerinin ozeti gibi sunuluyor. bu pazarlama stratejiyle hadeflenen sanki biraz da buydu... oysa matrix hic de bundan soz etmiyor.
gercekte matrix'i anlamanin, yaraticilarinin durduklari yolu kestirmenin en iyi yolu cyberpunk'a bakmaktan geciyor. cyberpunk ise oyle yeni bir sey degil. fakat populer kultur bu tur akimlari kitlesellestirerek icini bosaltiyor ve "sistem" icin zararsizlastiriyor.
sonuc olarak matrix 2 iyi bir aksiyon filmi. ilk filmi tamamlayan onemli seyler getiriyor. ancak ilk filmde yukarida sozunu ettigim cesitli felsefi, motolojik vs. gondermeler eklektik bir bicimde ele alinmis ama en onemlisi "yorumlanmisti". bu filmde ise yine bir takim gondermeler mevcut yogun olarak ancak ben o ilk filmdeki gibi "yeni" bir "yorum"a denk gelemedim. dedigim gibi tekrar tekrar izlemek, ayrica uclemenin son filmini de gordukten sonra "tamalanmis yapit" olarak bir kez daha ele almak gerek.
ek: sanat eserinin doneminin atmosferini, haleti ruhiyesini yansitan bir ayna oldugu klisesi (ayni anda gercegi), matrix'i dert edindigi kavramlar nedeniyle de dikkate alinmasi ve onemsenmesi gereken bir film yapiyor.
lynch2046 wrote:
Çok kısa bir şey...
Jon:"...matrix tek film olsa kim sorardı acaba kahin neydi ne oldu diye!..."
Felsefe açlığı gözlerini yaşartmaya devam etsin!Matrix de bizi doyurmaya!
bence abartmayalim..
jon bir konuda hakli galiba: bu ulkede felsefe de mavi, yesil haplarla verilmedikce kimsenin "felsefeye doyacagi" yok...
Last edited: May 22, 2003, 07:31 AM (1)
ilk filme katilan hicbir yeni sey yok diyenler feci bir bicimde yaniliyor. Tam tersine ilk filmde sunulan her sey tersyuz ediliyor. Kehanet bir yalan cikiyor. Neo'nun 'the one'liginin programin bir kismi oldugunu ogreniyoruz. Morpheus'un yaptigi cesaret soylemleri falan... Herif feci yaniliyormus. Morpheus bir saklabanmis meger!
ilk filmi izleyip de gercek zannettigimiz seylerin 'gercek' olmadigini ogreniyoruz bu filmde.
ilk film bir mitoloji sunuyordu, ikinci film bu mitolojiyi yerle bir ediyor, bundan daha radikal bir sey dusunemiyorum. ilk filmde gercek vardi, ikinci film 'gercegin' olmadigi bir dunya yaratiyor. Sonsuz bir nihilizm ortami...
Filmin bir film olarak eksikleri (sacma sapan sahneleri) var malesef, ama Matrix Reloaded felsefi baglamda, anlattigim uzere cok radikal bir sey yapiyor. Filmi yerden yere vurmaya kosullanmislarin filmin bu boyutunu goz ardi etmemeleri lazim. cunku ikinci film, ilk filmin tam tersi felsefi boyutta.
Filmin yaptigi bu seyden (ilk filmde soylenenleri tersine cevirmesinden) o kadar etkilendik ki, film cikisinda bizim dergiden (Altyazi) Enis Kostepen ile internnette 2 bucuk saat chat yaptik. Bu chat diyalogunu Altyazi'nin Haziran sayisinda yayimlayacagiz. Bi goz atin isterseniz.
Kivanc vasitasiyla tanistigim herkese selamlar!
Jon Irenicus wrote:
pumpkini sinirlendirmemek adına devam etmiycem.
:|
firat yucel'in yazdiklarina kader konusunu da eklemek gerek. hayatini kontrol edememe dusuncesinden hoslanmayan neo'nun bu dusunce ile soldaki kapiyi secmesine ragmen yine de 23 kisi ile birlikte hayatta kalmis olmasi ikinci filmin beni en cok yikan yanlarindan biriydi diyebilirim.
Purpose?
Neden Buradayiz?
Bence gayet iyi bir devam filmi Matrix. İlk fiilmdeki " neredeyiz biz" ve "matrix nedir?" sorularinin ve felsefesinin devami baska bir soruyla karsilik veriliyor. Neden buradayiz?
Matrix'in mukemmellikten uzakligi ve cokmaya yakinligi, kapilar, programlar ve yalanları. Konusmak icin okumak lazim. Yeni izledim biraz arastirip gelicem.
Smith'in yeni varligi harika olmus. Secilmis kisinin bozdugu bir program bence secilmis kisiden daha tehlikeli olabilir.
SERMEST ÇAPAN wrote:
Bir Star Wars sever olarak ben de Jon'a sormak istiyorum.Ben ve benim gibi düşünenlerin bir türlü görememiş olduğu o felsefi altyapıdan bahsedebilir misin?
Jon'a Matrix konusunda 'şu' kadarcık katılmasam da. Star Wars da semboller ve alt anlatımlarla doludur. Baba ogul iliskisi de en az Morpheus NEo Trinity kadar 'biblical'dir.
Gözden kaçan pek çok şey var bence, filmi 2 kez izledim bu gün de animatrix serisinin bütün yapımlarını izleme "ayrıcalığına" kavuştum... Arkadaşlar ilk söyleyeceğim şey animatrixi izlemeden filmi izlemek hataymış ... Zion tarih arşivlerinden ve olayların başlangıcından günümüze gelinceye kadar gerçekleşenler harika hatta muhteşem olarak adlandırabileceğim bir biçimde verilmiş. hatta eğer büyük bir yanılgı içinde değilsem martix2 de neonun peşinden ayrılmayan çocuğun kurtarılışı da animatrixte mevcut. Felsefe tartışmalarını ilgiyle izledim ancak tartışmanın ekseni benim beklediğim şekilde gelişmedi açıkçası bu yüzden bir yazı yazmadan önce epey beklemeyi tercih ettim. Şu aşamada filmi ilk film ile karşılaştırmanın yanlış olacağını düşünüyorum ayrıca starwars ile karşılaştırmanın ise zinhar yapılmamasından yanayım. gönül isterdi ki tartışma biraz daha filmin kendi iç yapısını sorgulamaya doğru gitsin mesela neonun "gerçek dünya" olarak adlandırılan kısımda sentinelleri durdurabilmesi gibi... Ajan smith ilk karşılaşmalarında neodan bazı verilerin kendi yazılımına geçtiğini söylemişti acaba bu transfer karşılıklı olmuş olabilir mi? yoksa "gerçek dünya" olarak adlandırdığımız yer matrixin ortaya çıkan "bug"ları denetim altında tutmak için yarattığı bir yama mı? ya da orası matrixin eski bir sürümü mü? İlk filmde kabul ettiğimiz gerçeklerin pek çoğunun gerçek olmama ihtimali ortaya çıktı diye düşünüyor filmi ilk filmden daha fazla beğendiğimi söyleyemesem de beni şaşırtmaya ve düşündürmeye devam ettiğini de eklemek istiyorum...
*Not: Anime sever bütün arkadaşlara duyrulur animatrix muhteşem....
öncelikle sunu söylemek gerekir ki, animatrix muhtesem bir olay olsa da, izlemeseniz de filmdeki hiçbiseyi kaçirmazsiniz(çocugun kurtulusu da henüz piyasaya çikmadi sanirim, geri kalan bölümlerden birinde olabilir). ayrica star wars'la karsilastirmaya girerse felsefi anlamda altta falan da kalmaz bence. star wars'in kendi dini ve inananlari varken felsefesini küçümsemek hata olur herhalde.
filmin en büyük sorunlarindan biri kliselerin içine çok düsmüs olmasi. bunun içinde wachowski kardeslerin kendi ürettikleri kliseler de var tabii. mesela ilk filmin içindeki garip garip gizemli konusmalar ayni sekilde 2. bölümde de var ama artik hersey ortaya çikmis zaten. yani bu, benim bakkala gidip gizemli konusmam gibi bi duruma dönüsmüs ki çok rahatsiz edici olabilio. filmin sonundaki Existenz havasi da biraz içimi sikmadi degil. Zion'daki yazlik diskodan bahsetmek bile istemiyorum:) ama sunu kabul etmek gerekir ki, adamlar bu filmde felsefe olayina farkli bir bakis getirmeyi basarmislar. üstelik desteksiz sallamak gibi bir hata içinde de degiller. bu takdir edilesi bir harekettir.
3'ü beklioruz...
Hemen unutmadan Fırat Yücel'in altını çizmiş olduğu bir noktayı buraya yazmak istiyorum.İkinci filmde yer alan bazı olgular bize gösteriyor ki ilk filmde benimsediğimiz ve kabul ettiğimiz gerçek dünya ve hayali dünya arasındaki keskin ayrım ortadan kalkmışa benziyor.(Bkz:Neo'nun bugları ilk filmdeki gibi el hareketiyle durdurması)Bu açıdan bakarsak ikinci filmin bir devam filmi adına devrim yaptığını söylemek yersiz olmaz.
Jon,benden kaynaklanan bir hata olmuş.Star Wars ve filozofi sorgulamamı geri alıyorum.
Çocuğun kurtarılışını merak edenler matrixin piyasada bulunan oyununda yer alan 30 dakikalık videoyu izleyebilirler.
İstemeden de olsa Matrix ve kayıp otoban iğneli bir cevap geldi Jon'dan.Ben de açıklamak zorundayım.Kayıp otoban karanlık uçurumlarda geçen,sonuna kadar bir anlam bulmak için insanın(en azından ben)kendini zorladığı ve sonuçta anlamsızlığın içinde kaybolunan bir filmdir.Matrix 2 ise var olan düşsel gücü kullanarak anlamlılığın peşinden koşan ve bu öğesiyle zenginleşen bir filmdir.bilmem anlatabildim mi?
yojimbo wrote:
öncelikle sunu söylemek gerekir ki, animatrix muhtesem bir olay olsa da, izlemeseniz de filmdeki hiçbiseyi kaçirmazsiniz(çocugun kurtulusu da henüz piyasaya çikmadi sanirim, geri kalan bölümlerden birinde olabilir).
Yojimbo 9 adet var bunların tamamını seyrettin mi? eğer hepsini seyredip de bunu söylüyorsan ortada bir gariplik var demektir. animatrixi seyrettikten sonra evet 2. film ile ilgili spesifik çok fazla şey değil ama genel anlamda matrix ve kuruluşu, doğal gelişimi ile ilgili pek çok şey kaçar gibi geliyor bana, anime olarak muhteşem olmalarının yanı sıra fikir bazında da oldukça yüklü bu kısa filmler.elimde 2 cdlik animatrixin tamamı var sadece flight of the osirisi seyredip yaptığım bir yorum değildi...
Gizemli konuşmalara gelince evet bir noktadan sonra bazı diyaloglar sıkıcı olabiliyordu ancak bir kısmının da seyirciyi 3. filme hazırladığı gibi bir fikrim var ama majerenin de söylediği gibi 3 patlarsa iskambil kule yıkılacak o kesin...
Not:starwars ile karşılaştırılması ile ilgili olarak ta sadece bu tip bir karşılaştırmanın pek uygun düşmeyeceğini düşünüyorum benim için starwars ayrı bir yerdedir matrixin ise yeri ayrıldı ama daha salona teşrif etmedi...ancak gene söylüyorum bütün bunların arasından animatrixi ayırıyorum onun yeri şu an taş gibi sağlam
You need to log in to post a reply.